Chemioterapia onkologiczna u psów i kotów

Leczenie nowotworów może przebiegać różnorako, a jedną z możliwości jest chemioterapia stosowana samodzielnie lub jako terapia uzupełniająca po chirurgicznym usunięciu guza. Najlepsze rokowania daje połączenie różnych form leczenia, ale ze względu na umiejscowienie zmiany jej wycięcie niejednokrotnie nie jest możliwe. Radioterapia, wskazywana jako jedna z bardziej skutecznych metod walki z nowotworem, jest natomiast niedostępna w Polsce.

pies i właściciel

Zastosowanie chemioterapii – zalecenia i skutki uboczne

Terapia przeciwnowotworowa z wykorzystaniem chemioterapii ma na celu przede wszystkich zahamowanie rozwoju choroby, przeciwdziałanie przerzutom oraz podjęcie próby wyleczenia zwierzęcia – trzeba jednak zdawać sobie sprawę, że są to przypadki rzadkie. O wszystkich konsekwencjach i możliwych efektach ubocznych właściciela psa lub kota poinformuje opiekujący się zwierzęciem lekarz weterynarii.

Przed podjęciem leczenia konieczne jest przeprowadzenie szerokiej diagnostyki, obejmującej:

- określenie typu zmiany nowotworowej,

- określenie stadium choroby,

- wykonanie badań podstawowych, takich jak: morfologia, USG jamy brzusznej, RTG klatki piersiowej.

Wszystkie te działania mają na celu również wykrycie ewentualnych przeciwwskazań do podjęcia chemioterapii oraz chorób, które mogą osłabić jej efekty – na przykład niewydolności nerek, wad serca czy przerzutów w płucach.

Opiekun kota lub psa musi zdawać sobie sprawę z ewentualnych skutków ubocznych, jakie towarzyszą chemioterapii i są związane z niewybiórczym działaniem cytostatyków. Do najczęściej występujących dolegliwości należą:

- brak apetytu, wymioty, biegunki,

- małopłytkowość, która może wiązać się z osłabieniem krzepliwości krwi,

- nefrotoksyczność,

- kardiotoksyczność (doksorubicyna),

- krwotoczne zapalenie pęcherza.

Podczas leczenia onkologicznego konieczna jest zatem stała obserwacja zachowania i kontrola stanu zwierzęcia. Kontrolne badania pozwolą na ocenę sposobu dalszego prowadzenia terapii.

 

Szanse powodzenia chemioterapii

Współczesna weterynaria onkologiczna stale się rozwija, dając zwierzętom szansę na dłuższe życie i ograniczenie bólu towarzyszącego chorobie. O ile szanse na zahamowania rozwoju nowotworu są duże, to całkowite wyleczenie nadal zdarza się rzadko. Dodatkowo należy liczyć się z sytuacjami, gdy leczenie nie okaże się skuteczne:

- lekoodporność – zmniejsza szansę na powodzenie chemioterapii. Związana jest z białkiem Glikoproteina P, które w komórkach zdrowego zwierzęcia usuwa substancje obce, w tym również leki;

- wielkość guza – jeśli jest zbyt duży, może okazać się odporny na chemioterapię, ponieważ gorsze unaczynienie utrudnia dostęp lekom przeciwnowotworowym. Odporność na leki zwiększa się także na skutek pomnożenia ilości podziałów komórkowych;

- niektóre rodzaje nowotworów są bardziej odporne na leczenie – chemioterapia może okazać się trudniejsza w przypadku nowotworów centralnego układu nerwowego. O wiele większe szanse na powodzenie kuracji pojawiają się w przypadku nowotworów układu krwiotwórczego: białaczki, chłoniaków, szpiczaków mnogich.